Каква треба да биде исхраната на спортистите?
11 август 2026
Одговара: ЛекарИнфо редакција
Со насочена, добро одбрана исхрана можат да се постигнат значајни ефекти во подобрувањето на тренингот и спортските резултати. Исхраната на спортистите се разликува од исхраната на останатата популација и квалитативно и квантитативно, односно потребите за енергија се многу поголеми. Дневната енергетска потрошувачка зависи од видот на спортот, периодот на тренинг, како и од тоа дали во тренингот доминираат вежби за издржливост или вежби за сила.
Метаболизмот на спортистите се карактеризира со голема потрошувачка на енергија, па се смета дека во активната фаза на тренинг и натпревар енергетските потреби се движат од 4000 до 5000 kcal дневно (во зависност од спортската дисциплина, а кај силовите спортови, како фрлање диск, можат да достигнат и до 7000 kcal). За да се искористат правилно хранливите состојки, тие мора да се внесат во соодветен однос: белковини 10-20%, масти 10-25% и јаглехидрати 60-70%.
Што се однесува до внесот на течности, тој е многу важен. Два часа пред тренинг треба да се внесат 400-600 ml течност. За време на тренинг, на секои 15-20 минути треба да се внесат околу 140 ml вода во постудено време, односно 280 ml во летниот период. Веднаш по тренингот потребно е да се надомести изгубената количина течност.
Последокот е многу важен - треба да биде обилен, но лесно сварлив. Пред појадокот е добро да се испие чаша сок, а самиот појадок обично вклучува млеко и млечни производи, мусли, корнфлекс, темен леб, јајца, шунка и слично. Појадокот треба да содржи околу 30% од вкупните дневни калории.
Препладневниот оброк треба да се состои претежно од овошје и овошни сокови. Попладневниот оброк, поради надополнување на гликогенот, треба да биде побогат со јаглехидрати, па најчесто се користат бисквити, пудинг, гриз, овошна салата, овошни колачи и слично.
Ручекот не смее да биде премногу обилен, а треба да вклучува супа од месо, месо, прилог, салата и десерт. Месото треба да биде немасно и лесно сварливо, а рибата треба да биде застапена барем двапати неделно. Прилогот се состои од варено зеленчук (моркови, компир, карфиол, спанаќ...), а можат да се користат и тестенини. За десерт се препорачуваат овошни салати, пудинг, сладолед или колачи.
Вечерата мора да биде лесна и да се консумира најмалку два часа пред спиење. Треба да биде богата со бавно-ресорбирачки јаглехидрати заради надополнување на гликогенските депоа, па се препорачуваат тестенини, пити, сутлијаш или гриз.
Одговорот е преведен и приреден од архивата на ЛекарИнфо и има општ, информативен карактер. Не е совет за вашиот конкретен случај.
Слични прашања
- Што да се јаде, а што да се избегнува кај инсулинска резистенција?
- Како да се добие на телесна маса?
- Каков треба да биде начинот на исхрана кај прекумерна телесна тежина?
- Дали месото е штетно и како да се заменат сладките во исхраната?
- Зошто имам течна столица една година по отстранувањето на дебелото црево?
- Која е правилната хигиена при подготовка на овошје и зеленчук?