Што значи покачена вредност на креатин киназа?
11 август 2026
Одговара: ЛекарИнфо редакција
Клиничкото труење со олово може да се манифестира во четири облици. Гастроинтестинален облик - гадење, губење на апетит, силни грчеви во тенкото црево, проследени со тврд стомак кој може да трае и до седум дена. Покрај тоа, се јавуваат промени во крвната слика поради нарушена синтеза на хемоглобин. Невромускулен облик - слабост и парализа на нервите кои ги инервираат екстензорните мускулни групи, најчесто на подлактицата. Ова може да биде причина за благо покачена креатин киназа. Постои и енцефалопатски облик - во полесни форми се јавуваат главоболка, вртоглавица, несоница и промени во рефлексите, а во потешки случаи доаѓа до ступор, кома и конвулзии. Ова е последица на дегенерација на кортикалните и ганглиските неврони и настанува само при многу голем внес на олово во организмот, поради што ваквите труења почесто се случајни отколку професионални.
Лабораториски, труењето со олово се докажува со хематолошки тестови (намален број на еритроцити и хемоглобин, зголемен број на ретикулоцити, наод на базофилно испунктирани еритроцити), како и со зголемена концентрација на олово во крвта и урината, односно со наод на копропорфирини и други метаболити на хемоглобинот во урината. Еден од најрано покажателите на зголемена апсорпција на олово е намалената активност на дехидратазата. Во подоцнежниот тек на труењето се зголемува содржината на протопорфирин во еритроцитите, за кој наместо железо се врзува цинк.
Секако, се препорачува да се испитаат и другите можни причини за покачена креатин киназа. Покачени вредности може да се јават кај лица кои интензивно се занимаваат со спорт (напорни тренинзи, маратонци), при мешана болест на сврзното ткиво, екстензивна рабдомиолиза (која исто може да настане поради труење), хипотермија, како и при кардиолошки проблеми - кардиомиопатија, инфаркт на миокардот, миокардитис, перикардитис, мускулна дистрофија, дефибрилација на срцето или срцева операција.
Ако се сомнева на внес на олово, се препорачува да се провери дали има промени во крвната слика и слично, доколку воопшто дошло до внес на олово. Откако ќе се утврди дали воопшто е присутно олово во организмот и дали остава последици врз крвната слика, може да се пристапи кон негово отстранување.
Одговорот е преведен и приреден од архивата на ЛекарИнфо и има општ, информативен карактер. Не е совет за вашиот конкретен случај.
Слични прашања
- Поединечни сврбежни издигнувања на кожата слични на убод од комарец - што може да биде причина?
- Зошто е висок витаминот Б12 иако сите други резултати се добри?
- Благ грлобол и зголемени лимфни јазли на вратот веќе 10 дена - што може да биде причина?
- Грчеви во листовите и потење при намален натриум и калциум - што значи тоа?
- Зголемен број еритроцити во крвната анализа - што може да значи?
- Како природно да се намалат бубулки на лицето кај дете?